Hoe minimaal digitaal ben jij?
Tekst Vincent Lageweg
Vincent Lageweg is redactielid Od
Waarom zou Od een boek van zeven jaar oud recenseren? Cal Newports Digitaal Minimalisme kwam in 2019 uit (in het Nederlands bij Uitgeverij Business Contact). Toch vormt dat geen enkel probleem voor een actuele recensie. Na het lezen van Newports boek blijkt dat zijn onderzoek, probleemstelling en mogelijke oplossingen nog schrikbarend actueel zijn – en toen was TikTok nog niet eens echt groot.
Newport stelt dat we via de eerste iPhone onwetend gekoloniseerd zijn door moderne technologie. Het eerste deel van zijn boek gaat over zijn ontdekkingstocht hoe (sociale) mediabedrijven als Apple, Facebook en Google doelbewust verslavende elementen in hun producten hebben ingebouwd, die niets te maken hebben met de nobele aspiraties die de bedrijven claimen na te streven. Waarom doen ze dat? Geld. Jouw tijd en aandacht levert hun advertentie-inkomsten op. Onvoorspelbare likes, reacties of berichten geven ons elke keer een dopamineshotje. Dat werkt net zo verslavend als gokken of gamen.
Detox
Zijn belangrijkste stelling is dan ook dat we onze tijd tot de belangrijkste te verhandelen grondstof moeten maken. Zijn die paar relevante nieuwsberichten het uren scrollen door Instagram of de nieuwsapps waard? Apps leveren wel degelijk efficiëntie en gemak op, maar de meeropbrengstcurve vlakt op een gegeven moment af. Meer is dan niet automatisch nog beter. Newport haalt de Amish aan als voorbeeld, die technologie niet verwerpen, maar heel specifiek kijken of nieuwe technologie de gemeenschapswelzijn verbetert of niet. Het boekt houdt het midden tussen een populairwetenschappelijke analyse en een zelfhulpboek. Het tweede deel gaat veel meer over wat je zelf kunt doen: Newport stelt een digitale detox van 30 dagen voor. Na die 30 dagen ga je heel gericht en specifiek technologie herintroduceren in je leven, waarbij je het doel en de regels voor jezelf heel scherp formuleert. Gelijktijdig moet je hoogwaardige alternatieve activiteiten zoeken om de tijd die je overhoudt op te vullen, anders ga je je vervelen en is de kans op terugval groot.
Schreeuwende actualiteit
We krijgen veel tips mee over wat kwalitatief hoogwaardige vrijetijdsbesteding dan is. Je kunt met het boek je leven dus helemaal omgooien. Dat is ook wat het propageert. Het is in feite een heel radicaal boek. Het is ook een calvinistisch boek. Newport propageert onbewust behoorlijk wat calvinistische waarden over wat dan zinvolle tijdsbesteding is. Het meest radicale voorbeeld hiervan is het bedenken voor een strategie voor je vrije uren, uitgewerkt in een plan voor elk seizoen en een schema voor elke week. De ruimte voor spontaniteit en rommeligheid verdampt richting het einde het boek. De auteur vergeet dat men soms ook gewoon een lummel is. Het boek verrijken met meerdere invalshoeken uit andere levensbeschouwingen zou interessant zijn geweest. De waarde van het boek zit niet in de nieuwigheid, maar in de schreeuwende actualiteit zeven jaar later. We zijn niet beter geworden. Ik, een Zillennial uit 1996, dacht altijd heel bewust met mijn telefoon om te gaan. Bij nadere inspectie bleek dat toch soms vier uur per dag te zijn. Op hoeveel kom jij?
