Oogstjaar
De jaarlijkse metingen zijn binnen voor de informatiehuishouding en openbaarheid! Voor sommigen moeilijk voor te stellen maar ik kijk daar echt maanden naar uit. In 2021 werd 787 miljoen beschikbaar gesteld om de doelstellingen te halen voor het einde van 2026. De rijksoverheid moet voor die tijd gemiddeld op volwassenheidsniveau 3 zitten en voldoen aan de bepalingen in de Woo. Dat laatste meten we door bij te houden hoeveel informatie actief openbaar wordt gemaakt en hoe lang het gemiddeld duurt om een Woo-verzoek af te handelen. Daarnaast meten we ook de houding en gedrag van ambtenaren op deze onderwerpen. Eigenlijk doen we door te meten ieder jaar opnieuw examen en kijkt er ook nog eens een extrastrenge examencommissie mee. En we maken het ook allemaal openbaar. De metingen zijn een spiegel die we onszelf voorhouden in het volle licht, zonder filters. In het meerjarenplan dat we eind vorig jaar aan de Tweede Kamer stuurden beloofden we rijksbreed dat na jarenlang zaaien 2026 het oogstjaar zal worden. En dan is nu de grote vraag is dat ook zo? De metingen over 2025 laten zien dat het doel inderdaad in zicht komt. Voor het eerst nemen de afhandeltermijnen van de Woo verzoeken af en halen de eerste organisaties het volwassenheidsniveau 3. Het voorbeeldgedrag van leidinggevenden is verder verbeterd. Als we naar de onderbouwingen kijken, zien we dat het halen van deze resultaten komt uit een samenspel van geoormerkte en eigen middelen, betere kennis en steeds weer aansluiting zoeken bij wat organisaties nodig hebben. Het allerbelangrijkste is misschien wel het meten zelf. Dat we kunnen laten zien dat we door te investeren het serieus beter doen dan aan het begin van deze operatie. Achter de cijfers schuilt echter ook het verhaal hoe kwetsbaar de resultaten zijn. In tijden van taakstellingen loopt de overheid opnieuw het risico dat de opgebouwde kennis verdwijnt. Het verschil met jaren geleden is echter dat we niet meer hoeven te wachten tot het ergens heel erg mis dreigt te gaan. Als we onvoldoende aandacht besteden aan informatiehuishouding en openbaarheid zullen we het vrij snel zien… In de metingen.